Bedrijfsopvolging

De meeste ondernemers zijn bouwers. Ze bouwen aan een organisatie, aan een droom wellicht, dat kan groeien en kan blijven voortbestaan. Ook als de ondernemer wegvalt.

Bij een eenmanszaak betekent het overlijden van de ondernemer automatisch het einde van de onderneming. Bij een v.o.f. vaak ook, tenzij het anders is vastgelegd.

Opvolging in een familiebedrijf heeft gevolgen voor het erfrecht, maar kan ook de familieverhoudingen aantasten. Het is belangrijk hier goed met elkaar over in gesprek te gaan en te zorgen dat iedereen goed wordt geïnformeerd. Het meest ideaal is het wanneer met de opvolgers en de andere kinderen financiële regelingen kunnen worden getroffen, in de vorm van een schenking of lening. Liefst op korte termijn.

In een testament van een ondernemer gaat het niet alleen om het verdelen van bezittingen. Het gaat ook om ervoor te zorgen dat de erfgenaam goed omgaat met het geërfde vermogen. Dit kunt u waarborgen in het testament. U kunt in het testament bijvoorbeeld een executeur, of een bewindvoerder voor uw bedrijf benoemen. Om te voorkomen dat wat u jarenlang met veel liefde en inspanning heeft opgebouwd, binnen enkele jaren wordt afgebroken.

Wanneer iemand overlijdt, moet over de waarde van de onderneming erfbelasting worden betaald. Als de onderneming wordt geschonken aan de opvolger, heeft u te maken met het schenkingsrecht. In beide gevallen kunnen de financiële gevolgen hiervan de continuïteit van het bedrijf in gevaar brengen. Gelukkig zijn er inmiddels ruime vrijstellingen in de successiewet voor het geval een onderneming geërfd of geschonken wordt. U kunt zich wapenen tegen hoge belastingaanslagen, door optimaal gebruik te maken van deze nieuwe fiscale bedrijfsopvolging faciliteiten, of door een risicoverzekering te sluiten. De notaris kan u hierover informeren en adviseren.

Bedrijfsopvolging binnen een B.V.

Hoe goed de verhoudingen in een familie ook zijn, de ervaring leert dat zakelijke belangen de relatie soms ernstig kunnen verstoren. Om dat te voorkomen en de continuïteit van het bedrijf te waarborgen, is het verstandig om u bij opvolging tijdig en deskundig te laten adviseren.

Een maatregel die in dit soort situaties nogal eens wordt toegepast, is de omzetting van de ondernemingsvorm, van bijvoorbeeld een eenmanszaak naar een B.V. Dit omdat een B.V. ruimere mogelijkheden geeft om zaken te regelen.

We geven twee voorbeelden:

-          de opvolger kan directeur van de B.V. worden, terwijl de aandelen in handen blijven van de vertrekkende ondernemer die bijvoorbeeld commissaris wordt

-          besloten kan worden om de aandelen in een vennootschap te certificeren. Hierdoor wordt een scheiding gemaakt tussen het economisch voordeel uit de aandelen en het juridische zeggenschap verbonden aan de aandelen. Zo wordt voorkomen dat bijvoorbeeld kinderen die niet in de onderneming werkzaam zijn, invloed hebben op het beleid van de onderneming en tegelijkertijd ook profiteren van de winst.
Hoe werkt het? Er wordt een stichting opgericht (link stichting) aan wie alle aandelen worden overgedragen. Het bestuur van de stichting (de ondernemer/de opvolger) bepaalt, via stemrecht op de aandelen, het beleid van de onderneming. De aandeelhouders (bijvoorbeeld de niet ondernemende erfgenamen) ontvangen certificaten, in ruil voor de aan de stichting overgedragen aandelen. Deze certificaten geven recht geven op een winstuitkering, in de vorm van dividend.